चिपळूण : श्रावण सोमवार म्हणजे भगवान शिवाच्या आराधनेचा, आत्मचिंतनाचा आणि भक्तिभावाने ईश्वराशी नाते दृढ करण्याचा दिवस. शिवोपासनेच्या या पवित्र पर्वाला भारतीय संस्कृतीत विशेष महत्त्व आहे. अशा मंगलमय वातावरणात चिपळूण शहरातील श्री देव गौतमेश्वर मंदिरात भाविकांची सेवा करण्याचा उपक्रम राबवून शिवसेना (उद्धव बाळासाहेब ठाकरे) पक्षाने धार्मिक श्रद्धेला सामाजिक बांधिलकीची सुंदर जोड दिली.

बापट आळी परिसरातील श्री देव गौतमेश्वर मंदिरात श्रावण सोमवारनिमित्त भाविकांना खिचडी व केळी वाटपाचा कार्यक्रम उत्साहपूर्ण आणि भक्तिमय वातावरणात संपन्न झाला. मंदिरात दर्शनासाठी येणाऱ्या भाविकांना अन्नप्रसाद देण्यामागे केवळ उपक्रमाचे औपचारिक स्वरूप नव्हते, तर ‘देवाच्या चरणी केलेली सेवा हीच खरी भक्ती’ या भारतीय संस्कृतीतील सेवाभावाच्या परंपरेचा प्रत्यय या उपक्रमातून आला.

गौतमेश्वराच्या चरणी सेवा करण्याची परंपरा…

शिवतत्त्व हे केवळ मंदिरातील पूजाअर्चेपुरते मर्यादित नाही. भगवान शिवाच्या उपासनेत त्याग, करुणा, समता आणि लोककल्याण या मूल्यांनाही तितकेच महत्त्व आहे. त्यामुळे शिवाच्या मंदिरात येणाऱ्या प्रत्येक भाविकाची सेवा करणे, त्याला अन्नाचा घास देणे आणि त्याच्या चेहऱ्यावर समाधान आणणे, हीदेखील एका अर्थाने शिवभक्तीच ठरते.

याच भावनेतून श्रावण सोमवारचे औचित्य साधून खिचडी आणि केळीचे वाटप करण्यात आले. प्रसादातील अन्नाचा एक घास हा केवळ भूक भागवणारा नसतो, तो देणाऱ्याच्या मनातील श्रद्धा आणि घेणाऱ्याच्या मनातील समाधान यांना जोडणारा असतो. त्यामुळे अशा उपक्रमांचे महत्त्व धार्मिक कार्यक्रमाच्या चौकटीपलीकडे जाऊन सामाजिक संवेदनशीलतेत अधोरेखित होते.

पक्षीय उपक्रमापेक्षा सेवाभावाला प्राधान्य

या उपक्रमाचे वैशिष्ट्य म्हणजे धार्मिक स्थळी आयोजित केलेल्या या सेवाकार्यात विविध पदाधिकारी, लोकप्रतिनिधी व शिवसैनिकांनी एकत्रितपणे सहभाग घेतला. तालुका संघटक राजू देवळेकर, युवासेना शहराधिकारी पार्थ जागुष्टे, उपशहर प्रमुख तथा गटनेता मिथिलेश (विकी) नरळकर, नगरसेविका कांचन शिंदे, नगरसेवक अजय भालेकर, ज्येष्ठ शिवसैनिक व माजी तालुकाप्रमुख अप्पा वरवडेकर, जिल्हा सोशल मीडिया प्रमुख सचिन चोरगे, उपशहरप्रमुख मनोज पांचाळ यांच्यासह विभागप्रमुख महेश संसारे, संतोष मिरगल, बंड्या काणेकर, बंधू कदम, प्रमोद गांगण, दीपक ओकटे, उपविभागप्रमुख दीपक कदम, शाखाप्रमुख सतीश शिंदे, राजू आदवडे, आशिष कदम, शिवसैनिक बाबा टाकळे, शुभम जाधव, प्रियंका चोरगे आदी पदाधिकारी व शिवसैनिक उपस्थित होते.

धार्मिक कार्यक्रमाला राजकीय व्यासपीठ न बनवता भाविकांच्या सेवेला केंद्रस्थानी ठेवणे, हीच या उपक्रमाची सकारात्मक बाजू म्हणावी लागेल. श्रद्धा, संघटन आणि सामाजिक बांधिलकी यांचा संगम घडवून आणणारे असे उपक्रम समाजातील परस्पर स्नेह आणि आपलेपणाची भावना अधिक दृढ करतात.

सहकार्याच्या भावनेतून उपक्रमाला बळ

या सामाजिक व भक्तीमय उपक्रमासाठी माजी विभागप्रमुख व उद्योजक बाळा अंबुर्ले तसेच व्यावसायिक मनीष गांगण यांचे सौजन्य व शहर सचिव प्रशांत मुळये यांचे सहकार्य लाभले. समाजातील विविध घटकांनी अशा उपक्रमांसाठी पुढे येणे, ही सामाजिक सहभागाची सकारात्मक परंपरा आहे.

विशेषतः धार्मिक उत्सव आणि सण हे केवळ वैयक्तिक श्रद्धेचे प्रसंग न राहता समाजाशी जोडले जाण्याचे माध्यम बनले, तर त्यातून सामाजिक ऐक्याला मोठी चालना मिळू शकते. अन्नदान, प्रसाद वाटप, गरजूंची मदत, स्वच्छता किंवा आरोग्यसेवा या प्रत्येक कृतीतून ‘आपण समाजाचे देणे लागतो’ ही भावना रुजते.

श्रावणाचा खरा संदेश : अंतःकरण शुद्धी आणि समाजसेवा

श्रावण सोमवारच्या उपवासाला आणि शिवपूजेला धार्मिक महत्त्व असले, तरी त्यामागचा व्यापक संदेश संयम, त्याग, करुणा आणि आत्मशुद्धीचा आहे. त्यामुळे शिवाच्या चरणी अभिषेक करण्याबरोबरच माणसाच्या जीवनात सेवा, सहकार्य आणि माणुसकीचा अभिषेक घडवून आणणे, हीच या पर्वाची खरी फलश्रुती ठरू शकते.

श्री देव गौतमेश्वराच्या पवित्र परिसरात भाविकांना खिचडी व केळीचे वाटप करणारा हा उपक्रम याच व्यापक अर्थाने महत्त्वाचा ठरतो. देवळाच्या गाभाऱ्यातील श्रद्धा जेव्हा समाजाच्या उंबरठ्यावर सेवा बनून उतरते, तेव्हाच भक्तीला खऱ्या अर्थाने सामाजिक अर्थ प्राप्त होतो.

श्रावण सोमवारच्या पवित्र निमित्ताने राबविण्यात आलेल्या या उपक्रमातून ‘देवपूजा आणि समाजसेवा या दोन वेगळ्या गोष्टी नसून, माणसाची सेवा हीच ईश्वरसेवेची एक श्रेष्ठ वाट आहे’, हा संदेश अधोरेखित झाला. शिवसेना पदाधिकारी व शिवसैनिकांच्या सामूहिक सहभागातून संपन्न झालेला हा उपक्रम म्हणूनच केवळ खिचडी व केळी वाटपाचा कार्यक्रम न राहता भक्ती, सेवा आणि सामाजिक बांधिलकीचा प्रसाद ठरला.